Author: Ramachandran Arikkath

ഭാഗം 41

വെള്ളിയാട് എന്ന സ്ഥലത്ത് ഇല്ലംവക കൃഷിയും മറ്റും കൊണ്ടു നടത്തിയിരുന്നത് മുത്തശ്ശൻ്റെ ഒരു മുത്തപ്പനായിരുന്നു. അവിടെയുള്ള കളപ്പുരയിൽ താമസിച്ച് ആഴ്ചയിൽ ഇല്ലത്ത് വന്നു പോകുവാനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ട് കണക്കിലെടുത്ത് ഇവിടത്തെ ഇല്ലത്തിൻ്റെ അതേ മാതൃകയിൽ ഒരു ഇല്ലം അവിടെ ഉണ്ടാക്കി. മാത്രമല്ല ഒരു വേളിയും കഴിച്ച് സ്ഥിരതാമസം അവിടെയാക്കി. മുടവന്നൂരും, കണ്ണന്നൂരും മാസം തൊഴൽ മുട്ടിച്ചില്ല. മുടവന്നൂരിൽ അദ്ദേഹത്തിനു നീക്കിവെച്ച ഭൂമി വിൽക്കുകയും ചെയ്തു.അടാമ്പുറത്തെ എഴുത്തശ്ശൻ മാർ ഇപ്പോൾ താമസിച്ചു വരുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ അവർ വിറ്റതാണ്. ഈ എഴുത്തശ്ശന്മാർ യഥാർത്ഥത്തിൽ കടുപട്ടന്മാരാണ്.ഇവരുടെ മൂന്നു തലമുറക്കു മുമ്പുള്ളവർ സാമൂതിരി രാജാവിൻ്റെ കൊട്ടാരം കാവൽക്കാരും കാര്യസ്ഥന്മാരും അക്ഷരാഭ്യാസം നൽകുന്നവരുമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവരായിരുന്നു. എന്തോ തെറ്റു ചെയ്തതിൻ്റെ പേരിൽ അവരെയെല്ലാം വള്ളുവനാട്ടിലേക്ക് നാടുകടത്ത .പകുതി ആളുകൾക്ക് വിദ്യാഭ്യാസവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു പ്രവർത്തിക്കാനനുമതി നൽകി.അവരാണ് യഥാർത്ഥ എഴുത്തശ്ശൻ മാർ. പകുതി പേരോട് വാകപ്പൊടി വിറ്റ് ഉപജീവനം നടത്തിക്കോളാനും പറഞ്ഞു. വാകപ്പട്ടൻമാർ എന്നാണവരെ വിളിച്ചിരുന്നത്. വാവ നൂരിൽ കോങ്ങലം എന്ന ഭാഗത്തേക്കാണവർ ആദ്യം വന്നത്.പിന്നീട് ഇല്ലത്തെ സ്ഥലം വാങ്ങി കുറച്ചു പേർ മുടവന്നൂരിലെത്തി. കടു പട്ടന്മാർ എന്ന പേരിലാണ് ഇവർ അറിയപ്പെട്ടത്. കാര്യസ്ഥ പണി, അടിപിടി ലഹള – കള്ളത്തരം – ചതി ആസ്വഭാവം തലമുറതലമുറയായി തുടരുന്നുണ്ടുതാനും.എഴുത്തശ്ശന്മാരാകട്ടെ എല്ലാ സ്ഥലത്തും സ്കൂളുകൾ സ്ഥാപിച്ചു വിദ്യാഭ്യാസ മേഖല കൈ പിടിയിലൊതുക്കി. മുടവന്നൂരിലെ ആളുകളും ഏയ് ശന്മാരായിട്ടാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. എന്നാൽ സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളിൽ കടു പട്ടർ എന്നു തന്നെയാണ് രേഖപ്പെടുത്തി യിട്ടുള്ളത്.( റിസർവേഷൻ ഉണ്ടേ) ശങ്കരേശൻ്റെ അനിയൻകുഞ്ഞികൃഷ്ണന് തൃത്താല ബാങ്കിൽ ജോലി കിട്ട യതങ്ങനെയാണ്.വളരെ കഷ്ടപ്പെട്ട ആളാണയാൾ .. പശുവിനെയും, എരുമയെയും വളർത്തി പാൽ കച്ചവടവും ഉണ്ടായിരുന്നു.പത്തംഗ കുടുംബം – ആയിടക്ക് ശനിയാഴ്ച ദിവസങ്ങളിൽ രാത്രി 12 മണിയായാൽ കുഞ്ഞികൃഷ്ണൻ്റെ വീട്ടിൽ നിന്ന് മേടുന്നതും, രാവുന്നതും ആയ ശബ്ദങ്ങൾ കേൾക്കാം പുലർച്ചെ 5 മണി വരെ തുടരും’ – വളപ്പ് കിളക്കുമ്പോൾ നിധി കിട്ടീട്ടുണ്ടത്രേ, തട്ടാൻ മാധവൻ രാത്രി വന്നു് പൊട്ടിച്ചുരാ കി പൊടിക്കുന്ന ശബ്ദമാണു്. ശങ്കരേശനാണ് പറഞ്ഞത്. ഏതായാലും രണ്ടു മാസം കഴിഞ്ഞ് കുഞ്ഞികൃഷൻ മൂന്നേക്കർ കൃഷിഭൂമി വാങ്ങി. നിധി കിട്ടിയിട്ടുണ്ടെന്നുറപ്പായി’ ആഴ്ചയിൽ കടം വാങ്ങാൻ ഇല്ലത്തു വന്നിരുന്ന കുഞ്ഞ കൃഷ്ണൻ മാസത്തിലൊന്നേ വരുന്നുള്ളൂ. വെള്ളിയാട്ടരിക്കത്ത് ഇടക്ക് പോകാറുണ്ട്. വെള്ളിയാട്ടരിക്കത്ത്. നിന്ന് മുടവന്നു രമ്പലത്തിൽ ആരെങ്കിലും തൊഴുവാൻ വന്നിട്ടുണ്ടെന്നറിഞ്ഞാൽ കുഞ്ഞിക്കൃഷ്ണൻ അവരെ പ്രത്യേകം വന്നു കാണാറുണ്ട്. അരിക്കത്തെ വളപ്പും, നിധിയും കഷ്ടപ്പാടുകളിൽ നിന്നും മുക്തി നേടിത്തന്നതാണല്ലോ

ഭാഗം 40

അരിക്കന്മാരിൽ ഒരിടതു പക്ഷ സ്വഭാവം മുത്തശ്ശൻ മാർ മുതലേ ഉണ്ട്.ഇതു കണ്ടിട്ടാകാം 1931 ലെ യാചനാ യാത്രക്ക് (കാസർഗോഡു നിന്നാരംഭിച്ച ) തൃത്താല ഫർക്ക യിലെ സ്വീകരണ സ്ഥലം കണ്ണന്നൂർ ക്ഷേത്രമാകണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ട് മോഴികുന്നം ഇല്ലത്ത് വന്നത്. അന്ന് ഉറിയ മഠം നാരായണൻ നമ്പൂതിരിയാണ് കാര്യസ്ഥൻ: അദ്ദേഹവുമായി ആലോചിച്ചു വേണ്ടത് ചെയ്തോളാമെന്നു പറഞ്ഞു. ഉറിയമഠം സമ്മതം കൊടുത്തു.ക്ഷേത്രപ്രവേശനത്തെ സംബന്ധിച്ച മീറ്റിംഗാണെന്ന് മനസിലായപ്പോൾ എട്ടു ഊരാളൻ മാരും അതു സമ്മതിക്കേണ്ടെന്നും മീറ്റിംഗ് അമ്പലത്തിൽ വെച്ച നടത്താൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണെന്നു കാണിച്ചു ഒരു കത്ത് മോഴിയെ ഏപ്പിക്കണമെന്നും തീരുമാനിച്ചു. മാത്രമല്ല ഉത്സവം അഞ്ചാം ദിവസമാണ് സ്വീകരണ ദിനം.എന്നാൽ ഉപസഭ ഉറിയ മoത്തിൻ്റെ കത്ത് നിരസിച്ചു, ഉത്സവം തുടങ്ങി ഏതാണ്ട് നൂറോളം ബലിഷ്ഠ രായ നായൻമാർ തോർത്ത് മുണ്ട് ഇടയിൽ കെട്ടി അരയിൽ കത്തി തിരുകി മുട്ടൻ വടിയുമായി കാത്തു നിന്നു. ജാഥാംഗങ്ങൾ പുഴ കടന്നു വരുന്നുണ്ട്. സി.എം.സി നാ ത യ ണൻ നമ്പൂതിരി. പള്ളം, ഇടമരം, കാറൽമണ്ണ കുന്നം വിടി ,നിലയങ്ങോട് നീലകണ്ഠൻ തുടങ്ങി അമ്പതോളം പേരുണ്ട്. രണ്ടു മണിക്കൂർ നേരം വാഗ്വാദത്തിനൊടുവിൽ യോഗം ചേർന്നു പിരിഞ്ഞു.അമ്പലം, പത്തായപ്പുര / ഊട്ടുപുര’ കുളപ്പുര തുടങ്ങിയ പൂട്ടറകളൊക്കെ പൂട്ടി. അന്നത്തെ ഉത്സവച്ചടങ്ങുകൾ മുടങ്ങി – പിറ്റേന്ന് പുണ്യാഹം കഴിഞ്ഞ് ചടങ്ങുകൾ പൂർത്തിയാക്കി. ഉത്സവം കഴിഞ്ഞ് അന്നറലാടി തന്ത്രി സ്ഥാനം ഒഴിഞ്ഞു.തുടന്ന് 6 കൊല്ലം പനാവൂർ ആയിരുന്നു തന്ത്രം. അവരുടെ ഇല്ലത്ത് ചില പ്രശ്നങ്ങൾ വന്നതിനാൽ ഒഴിവാകയും ചെയ്തു. അണ്ടലാടി തന്നെ തിരിച്ചെത്തി. കാര്യസ്ഥനായി വല്യച്ഛനും. തൃത്താല യോഗക്ഷേമ ഉപസഭ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു.പ്രവർത്തനം കുറച്ചു കുടി ഊജ്ജിതപ്പെടുത്താൻ തീരുമാനിച്ചു.അന്തർജനങ്ങ ളു ടെ ഘോഷാ ബഹിഷ്കരണത്തിൽ തൃത്താല ഫർക്ക യിലെ ആളുകളും പങ്കെടുക്കണമെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചു. തൃത്താല ഫർക്ക യിലെ ആദ്യത്തെയോ, രണ്ടാമത്തെ യോഘോഷാബഹിഷ്കരണം നടത്തിയത് വലിയ അമ്മയായിരുന്നു. അന്ന് വലിയച്ഛന് കടുത്ത എതിർപ്പ് നേരിടേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് അടുത്ത ഇല്ലങ്ങളിലെ ആത്തേമ്മാരെല്ലാം ജാക്കറ്റ് ധരിക്കാൻ തുടങ്ങി.

ഭാഗം 39

സദാ സമയത്തും പണിയെടുത്തു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേക സ്വഭാവമായിരുന്നു അമ്മയുടേത്.രാവിലെ 5 മണിക്കു തുടങ്ങിയാൽ രാത്രി കിടക്കാൻ പോകുന്നതു വരെ. രാവിലെ അമ്മ വെള്ളം കോരുന്ന ശബ്ദം കേട്ടാൽ അടുത്ത വീടുകളിലെ ആളുകൾ എണീക്കാൻ തുടങ്ങും.

ചോറ് വെയ്ക്കലും വാർക്കലും, രാവിലത്തെ പലഹാരപ്പണി, ഉപ്പേരി, കൂട്ടാൻ പണികൾ ‘ കൂട്ടാൻ്റെ അവസാന പണി വലിയ അമ്മയായി രിക്കും’ കാളൻ ” മോരു വീത്തിയ കൂട്ടാൻ തുടങ്ങി ചിലത് വേറെ ആരെയും തൊടീക്കില്ല. കൂട്ടാനി ലേക്കുള്ള വറത്തരവിൽ വറക്കൽ വലിയ അമ്മയാണ്.അമ്മിയിൽ അരക്കൽ അമ്മയും. കാലത്ത് 7.30 ന് ചായ സമയം ‘ മുമ്പൊക്കെ കുട്ടികൾക്ക് ചായ പതിവില്ല. നെയ്യുചേർത്ത കഞ്ഞിയാണ് രാവിലത്തെ ഭക്ഷണം.

ഓരോരുത്തർക്കും കവി ടിപ്പിഞ്ഞാണം ഉണ്ട്.കഞ്ഞി അതിലൊഴിച്ച് നെയ്യും,ഉപ്പും, പപ്പടം പൊടിച്ചതും ചേത്ത് യോജിപ്പിച്ച് പ്ലാവില കൊണ്ടാണ് കഞ്ഞി കുടിക്കുക. എന്തു സ്വാദാ യി രുന്നെന്നോ, ഇപ്പോൾ ദോശയാണ് ‘രണ്ടു ദോശത്തട്ടിലും ഒരേ സമയത്തുണ്ടാക്കണം’ഞങ്ങളാണെങ്കിൽ മത്സരിച്ചാണു തിന്നുക” പത്തും, പതിനഞ്ചും വരെ ഓരോരുത്തരും തിന്നും ചില ദിവസങ്ങളിൽ ഇഡ്ഡലിയാകും; അമ്മമാർ രണ്ടു പേരും മാറി മാറി ചെയ്യാറ്റ ണ്ട്. ആരുടെയെങ്കിലും പിറന്നാളുണ്ടെങ്കിൽ റവ ഉപ്പുമാവാകും’ അടയും ഉണ്ടാകും.അന്നു് അരിക്കത്തെ എല്ലാവരും, ചില മരുമക്ക ളും ഉണ്ടാകും. അടയുടെ കൂട്ട് വലിയമ്മയാണ് – ഇ ല യിലാക്കി പൊതിയാൻ അമ്മയും കൂടും. ഈ മൂന്നു തരം പലഹാരങ്ങൾക്കും പുറമെ ചപ്പാത്തി കുടി പട്ടികയിലിടം പിടിച്ചു… ഇന്ദിരോപ്പോൾ വേളി കഴിഞ്ഞ് ബോമ്പയിൽ പോയി വന്നപ്പോഴാണ് അതു സംഭവിച്ചത്. ബീഹാറിൽ നിന്ന് വന്ന ചില അഭയാർത്ഥികൾ തൃത്താല പാടത്ത് ടെൻറു കെട്ടി താമസിക്കുന്നുണ്ട്. അവർ ചപ്പാത്തി ചുട്ടു തിന്നുന്നത് കണ്ടിട്ടുണ്ടു്. തിന്നുന്നത് ഇപ്പോഴാണ് – ഗോതമ്പുമാവു് കഴച്ച് ഉരുട്ടി പരത്തുന്നത് പര ശരപ്പൻ്റെ പലകപ്പുറത്താണ്.വടിപൻ കോലുകൊണ്ടാണ് പരത്തിഷേപ്പാക്കുന്നത്‌.

ഞങ്ങളുടെ പ്രഭാത ഭക്ഷണം കഴിഞ്ഞാൽ അമ്മമാരുടെ ഭക്ഷണം. പിന്നെ അടുക്കളയിൽ തന്നെ, ഉച്ചയൂണു കഴിഞ്ഞാൽ 3 മണി വരെ കാര്യമായ ജോലിയൊന്നുമില്ല. അമ്മയ്ക്കൊഴിച്ച്.അരിയരവു് ആ നേരത്താണ്. അമ്മ ഒറ്റയ്ക്കരയ്ക്കും. ആഴ്ചയിൽ 3 ദിവസം. മറ്റു ദിവസങ്ങളിൽ തിരിതെ രക്കുക, ഓട്ടു ഗ്ലാസും മറ്റും ഉരച്ചു കഴുകുക, ശ്രീലകത്തെ വിഗ്രഹങ്ങൾ കഴുകുക. കമ്പി റാന്തലിൻ്റെ കുപ്പിയിൽ പിടിച്ച മഷി തുടച്ചു കളഞ്ഞ് വൃത്തിയാക്കുക. അതുപോലെ ഒരു വശം കൊമ്പായി കത്തണനാട ബർണറിൽ നിന്നു പുറത്തെടുത്ത് കത്തികൊണ്ട് ഒപ്പമാക്കി മുറിക്കുക.

3 മണി ചായ ഗ്ലാസുകൾകഴുകൽ അടുപ്പിൻ കല്ല് തുടക്കൻ. അഞ്ചു മണിയായാൽ കുളത്തിലേക്ക്. ഞങ്ങളെ ചിലപ്പോൾ തല തോർത്തി ഒഴിവാക്കും. ഞങ്ങളുടെ ഡ്രസ്സു് വാഷിംഗ്‌. സുജുവിനെ എണ്ണ തേപ്പിച്ച് കുളിപ്പിക്കൽ: പണിയോടു പണി തന്നെ ‘അരയിൽ തോർത്തു കെട്ടി നീന്തൽ പഠിപ്പിച്ചതും അമ്മ തന്നെ. ശ്രീലകത്ത് വിളക്കു വെക്കുന്നതും, ന്യു മിറ്റത്ത് അന്തിത്തിരി വെക്കുന്നതും വലിയ അമ്മയാണ്. സന്ധ്യക്ക് നാമം ജപിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. വലിയ ക്ലാസുകളിലായപ്പോൾ നാമം ജപം ഇല്ലാതായി. ശ്രീ ലാകത്ത് തൊഴുത്‌ കമ്പി റാന്തൽ വെളിച്ചത്തിൽ ഹോം വർക്കെഴുതാനുണ്ടാകും.’ പത്താം ക്ലാസു പഠനം കഴിഞ്ഞ് ഓരോരുത്തരോരോരുത്തരായി ഉപരിപഠനത്തിനായി പുറത്തു പോകുന്നു. അമ്മ അപ്പോഴും തൻ്റെ പണികൾ അനസ്യൂതം ചെയ്തു കൊണ്ടേയിരുന്നു.

ഭാഗം 38

ഓണക്കാലമായാൽ പൂവിളി കേട്ടാണുണരുക. അത്തം മുതൽ തന്നെ പൂക്കളമിടലും തൃക്കാക്കരപ്പനെ വെയ്ക്കലും തുടങ്ങും – പൂക്കളമിടുവാനുള്ള പൂ ബോമ്പായി പറമ്പിലും, വളപ്പിലുമായി ധാരാളം ഉണ്ടാകും.രാവിലെ ഞങ്ങൾ കൊട്ടയുമെടുത്ത് പൂ പറിക്കാൻ പോകും. തൃക്കാക്കരപ്പനെ ശങ്കരേശ നാണ് ഉണ്ടാക്കുക. ബോമ്പായി പറമ്പിൽ നിന്ന് ചുവന്ന മണ്ണ് തലെ ദിവസം തന്നെ പത്തായപ്പുരയിൽ സ്റ്റോക്ക് ചെയ്യും.

മണ്ണു കുഴച്ച് പ്രത്യേക രൂപത്തിലാക്കി കൊട്ടു വടികൊണ്ടടിച്ച് പരത്തിയാണ് തൃക്കാക്കരപ്പനും, മഹാബലിയും, പീo ങ്ങളൂം, പരിവാരങ്ങളൂം ഏയ് ശൻ്റെ കരവിരുതിൽ ജന്മമെടുക്കുക. നടു മിററത്ത് അടിച്ചു മെഴുകി, അരിമാവുകൊണ്ടണിഞ്ഞ ഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം, പ്രത്യേകം സ്ഥാനങ്ങളിൽ ഓരോരുത്തരെ യൂം ഇരുത്തും – അമ്മമാരാണു് നിത്യവും രാവിലെ വിളക്കു വെച്ച നേദിക്കാറുള്ളത്.

ഏഴര മണിക്ക് അച്ഛൻ്റെ കൈ കൊട്ടിനു ചെകി ടോർത്തിരിക്കയാകും ഞങ്ങൾ’ രാവിലെ അച്ഛനാണ് ചായ ഉണ്ടാക്കാറ്. അപ്പോഴേക്കും പലഹാരം റെഡിയായി കെ ഴ്ക്കിനിയിൽ എത്തിയിട്ടുണ്ടാകും. ഇന്ന് തൊട്ട് പഴം നുറുക്കും, ഉപ്പേരിം, പപ്പ ടോം ആണ്. ഓണക്കാലത്തങ്ങനെയാണ്. വേറെ പലഹാരങ്ങളൊന്നും ഉണ്ടാക്കില്ല. സിഗ്നൽ വന്നു. ഞങ്ങളെല്ലാം കെ ഴ്ക്കിനിയിൽ ഹാജരായി. അന്നൊക്കെ പത്തും., പതിനഞ്ചും വരെ നറുക്കു തിന്നും – ഒരിക്കൽ പഴയ കൃഷ്ണക്കുരം ഓണക്കാലത്തൊരു ദിവസം ചായയ്ക്കുണ്ടായി. എല്ലാം കുട്ടി കുഴച്ച് ഉരുളയാക്കിയാക്കി തിന്നുന്നതാണദ്ദേഹത്തിൻ്റെ രീതി.” കൊഴ മെത്തേഡ് ” എന്ന ആ രീതി ഇത്തവണ പരീക്ഷിക്കാൻ ഞങ്ങൾ തീരുമാനിച്ചു രണ്ടു ഉരുളികളിലാണ് നുറുക്ക് വേവിക്കാറുള്ളത്. ഉരുളി അടുപ്പത്തു നിന്നും വാങ്ങി ചെരിച്ചുവെക്കും. നുറുക്കു് സ്റ്റീൽ അടുക്കി ലേക്ക് മാറ്റിയാൽ ഉരുളിയിൽ ഊറി നിൽക്കുന്ന വെള്ളം കുടിക്കാൻ നല്ല സ്വാദ്, ഉച്ചക്ക് സദ്യ കാളൻ, ഓലൻ, സാമ്പാർ പുളീഞ്ചി വറുത്ത ഉപ്പേരി .തിരുവോണത്തിന് ശrക്കര ഉപ്പേരിയും പായസവും കൂടുതലായുണ്ടാകും.

ഊണുകഴിഞ്ഞാൽ മുറ്റത്ത് തലമ പന്ത് കളി ‘വല്യേട്ടനും, ചെറിയേട്ടനും, ശ്രീകുമാരൻ, ഗോപി പോലീസ് നാരായണൻ, ബാലൻ തുടങ്ങി വലിയ കുട്ടികളാണ് കള്ളക്കാർ .ആ സമയത്ത് പൂമുഖത്ത് ഉഗ്രൻ വില്ലിന്മേൽ തായമ്പക നടക്കുന്നുണ്ടാകും. അച്ഛൻ, വല്യപ്പൻ.നാരണപ്പൻ കൃഷ്ണപ്പൻ തുടങ്ങിയവരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ‘ഞങ്ങൾക്കും വേറെ വേറെ വില്ലുണ്ട്. അമ്മയാണു് ഞങ്ങളുടെ വില്ല് കൊലച്ചുതരിക’ പന്തുകളി കഴിഞ്ഞാൽ എല്ലാവരും കുടി പൂവിളിക്കും. അതോടെ അന്നത്തെ ആഘോഷങ്ങൾ അവസാനിക്കും – കാലത്തെ പൂവിളിക്കു കാതോർത്ത്

ഭാഗം 37

ഉറിയമoത്തിലെ ഇരിക്കണമ്മ ദേവകിപ്പെണ്ണ് കുഞ്ചാത്തലേ, കുഞ്ചാത്തലേന്ന് വിളിച്ച് വന്നു. വലിയ അമ്മ വാതിൽ തുറന്നു. നാളെ മനയ്ക്കല് ഇരുട്ടവറേത്താണു്. ഓമനാരെ പറഞ്ഞയക്കണം. അടിയനോട് ക്ഷണിക്കാൻ വേണ്ടി പറഞ്ഞയച്ചതാണ്. ദേവകിപ്പെണ്ണ് പടി കടന്നു വരുമ്പോൾ തന്നെ മനസ്സിലായി ഇരുട്ടൂട്ടിന് ക്ഷണിക്കാൻ വന്നതാണെന്ന്. എല്ലാ കൊല്ലവും വ്റിശ്ചികം അവസാനം ഞങ്ങൾ ഉണ്ണികളെ ഉറിയമoത്തിൽ ഊണിനു ക്ഷണിക്കാറുണ്ട്.” ഇരുട്ടൂട്ട് ” എന്ന ചടങ്ങിന് .അവിടത്തെ ആത്തേ മാർക്ക് വൃശ്ചികം ഒന്നാം തിയ്യതി മുതൽ ഒരിക്കലൂണാണു്. മാസാവസാനം അടുത്ത ഇല്ലങ്ങളിലെ ഉണ്ണികളെ ഊട്ടി ദാനം കൊടുക്കുക.രാത്രി ഊണുകഴിക്കാനുള്ള അനുവാദം ഉണ്ണികളിൽ നിന്നു വാങ്ങിയാൽ ചടങ്ങുകഴിഞ്ഞു. ” അത്താഴം കഴിക്കാമെന്ന് ഈ ഉണ്ണികൾ പറയണം”. രണ്ടണ, അപ്പം, കോണകം -കിട്ടിയ ദക്ഷിണ വലിയ അമ്മയെ ഏല്പിക്ഷ ഏൽപ്പിച്ചു. ഇല്ലത്ത് എല്ലാവർക്കും ഐശ്വര്യം വന്നു ചേരാനാണ് ഇതെല്ലാം നടത്തുന്നത്.ഇതുപോലെ തന്നെ എല്ലാ മാസവും തിരുവോണം നാളിൽ തിരോണ്യൂട്ടിനും ഞങ്ങളെ വിളിക്കാറുണ്ട്. ഇല്ലം നിറയെ ആൺ സന്താനം ഉണ്ടാകാനാണത്രെതിരോണൂട്ട്. അന്നും ദക്ഷണയായി രണ്ടോ മൂന്നോ അണയും, അടയും കിട്ടും.

വലിയ അമ്മമോരുണ്ടാക്കി വിൽപന നടത്താറുണ്ടായിരുന്നു. ധാരാളം ആളുകൾ മോരിനും നെയ്യിനുമായി വരാണ്ടു -വലിയ അമ്മയ്ക്ക് അമ്മയുടെ ഓപ്പമാർ ഇടക്ക് പൈസ കൊടുക്കാറുണ്ട്. ഏതാണ്ട് ഒരു സംഖ്യയായാൽ പാത്രക്കാരനെ വരുത്തി അടുക്കളയിലേക്കു വേണ്ട അലുമിനിയ പാത്രം, ദോശക്കല്ല്, കയ്യിൽ എന്നിവ വാങ്ങാറുണ്ട്.

ഒരിക്കൽ പഴയതുണി തന്നാൽ സ്റ്റീൽ പാത്രം എടുക്കാമെന്നു പറഞ്ഞ് ഒരു സെററ് വന്നു. പെശ കി പെശ കി രണ്ടു മൂന്നു പാത്രങ്ങൾ എടുത്തു. 5 രൂപക്ക് 12 സോപ്പ് വേണങ്കിലെടുത്തു കൊള്ളാനവരാവശ്യപ്പെട്ടു. ഒരു സോപ്പു് തുറന്നു മണപ്പിച്ചു.നല്ല മണം. സോപ്പുവാങ്ങി.- പറ്റിപ്പാണെന്നു് പിന്നീടാണ് മനസ്സിലായത്.

ഭാഗം 36

ഇല്ലത്തെ പൂമുഖത്ത് വെച്ച് കണ്ണന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്ര ഊരാളൻമാരുടെ യോഗം നടക്കുകയാണ്. മോഴികുന്നം (ചെർപ്പളശ്ശേരി) വന്നിട്ടില്ല. പന്നിശ്ശീരി രാവിലെ കുളിച്ചു തൊഴാൻ പാകത്തിന് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. അക്കൂരം, തെക്കേടം, എടമന, തൃക്കഴിപ്പുറം, ഉറിയ മഠം എല്ലാവരും എത്തിയിട്ടുണ്ടു്. പുതിയ ശാന്തിക്കാരൻ്റെ നിയമനം സംബന്ധിച്ചു തീരുമാനമെടുക്കണം. ആലക്കാട് നാരായണനെയാണു് അതിലേക്കായി നിർദ്ദേശം വന്നിട്ടുള്ളത് ‘ഏയ് അയാൾക്കീ ശാന്ത്യൊ ക്കെ വ ശാണോ ?നമ്പ്യാത്ത ക്കൂരത്തിൻ്റെ സ്വത: സിദ്ധമായ ചോദ്യം. ആരും പ്രതികരിച്ചല്ല. ഏറ്റുപിടിച്ച് ഉറിയനും – പത്തായപ്പുരയിൽ ഇരുന്നിരുന്ന നിയുക്ത ശാന്തിക്കാരനെ വിളിപ്പിച്ചു. ഞങ്ങളാണ് പോയി വിളിച്ചത്.നല്ല ഭംഗിയുള്ള ആൾ.ഉണ്ണി മേനോൻ്റെ ഛായ ഞങ്ങൾ പരസ്പരം പറഞ്ഞു. മിനിട്ട് സ് എഴുതുന്നത് തെക്കേടമാണ്.. ശാന്തിക്കാരൻ്റെ ഒഴിവിലേക്ക് ആലക്കാടിൻ്റെ നിയമനം രേഖപ്പെടുത്തി. പിറ്റേന്നു തന്നെ ശാന്തിക്കുകയറിക്കൊള്ളാൻ അച്ഛൻ പറഞ്ഞു. എല്ലാവരും ചായ കുടിച്ചു പിരിഞ്ഞു. പൂമുഖത്തിൻ്റെ തെക്കുഭാഗത്തുള്ള വലിയ പാറയിൽ മീറ്റിംഗ് ആരംഭിച്ച സമയത്തു തന്നെ ഒരാൾ ഇരിപ്പുണ്ടായിരുന്നു. ഏതാണ്ട് ഒരു ചിമ്പാൻസി പോലെ.ദ്ദേഹം മുഴുവനും മുടി. മുൻ ഭാഗത്ത് കഷണ്ടിയാണെങ്കിലും പിന്നിൽ ധാരാളം മൂടി.ഒരു അരിവാൾ എപ്പോഴും കയ്യിലുണ്ടാകും പശുവിന് പുല്ലരി യാനും, പല്ലുതേക്കാനും .. മoത്തി കുന്നത്ത് രാമനേ ശൻ ആണയാൾ, “എന്താ രാമൻ ഇവടെ ഇരിക്കണ്” അച്ഛൻ്റെ ചോദ്യം. ” നമ്പ്യാത്തൻ കുഞ്ച്വമ്പൂര്യെ കാണാനാ. വിരിപ്പു കൃഷിക്ക് ഏത് വിത്താണു് നല്ലതെന്നു ചോദിക്കാൻ വന്നതാണു്.നമ്പ്യാത്ത ക്കുരം നെല്ലുവേഷണ കേന്ദ്രത്തിലാണല്ലോ, ചായ ഒരു ഗ്ലാസു് എഴുത്തശ്ശനും കൊടുത്തു. രണ്ടു പേരും വർത്തമാനം പറഞ്ഞ് തെക്കെ ഒതുക്കു കയറി ‘മീററിംഗ് കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും നാരണപ്പനെത്തി. എന്താണ്ടാ യേ കണ്ണന്നൂര്;ആലക്കാടിനെ എടുക്കാം ന്ന് വെച്ചു – “ഏയ് ഉറിയൻ സമ്മതിച്ചോ? – നാ രണപ്പ ൻ്റെ അടുത്ത ചോദ്യം. അസ്സലായിപ്പോയി ഉറിയൻ പറഞ്ഞാ വേണ്ടാ ച്ചാ പിന്നെ ആര്യാ കിട്ടാഈപണിക്ക്. ങ്ങേ – പടിഞ്ഞാറെ പടി കടന്ന് ഒരാൾ ഉമ്മറത്തേക്കു വന്നു. ആരാത് അച്ഛൻ ചോദിച്ചു. മറുപടി നാരണ പ്പനാണു് പറഞ്ഞത്. ആ അടാമ്പുറത്തെ ഗോപാലൻ്റെ മകൻ നാരേണനാണ്. കൊറ നേരായി പടിക്കല് കാത്തു നിക്കണൂ. നാലൂ സം മുമ്പ് അവനെ കുറ്ക്കൻ കടിച്ചു ത്രെം ‘നാരണപ്പൻ ത്രെ എന്നതിനു പകരം ത്രെം എന്നാണു് പറഞ്ഞത് ‘”എന്താണ്ടായത് വേഗം പറഞ്ഞു തീർക്കാൻ അച്ഛൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു” നാലു സം മുമ്പു് എടോ ഴിക്കൂടെ പണിമാറ്റി വരുമ്പൊ മുമ്പ് ന്നും, പിന്നിന്നും രണ്ടു കുറുക്കന്മാർ വന്നും ‘പിന്നാമ്പറത്തിന്നും വന്നത് കപ്പീം ചോര വന്നും വല്യ മുറി ഒന്നും ഇല്ല്യം. ഇന്നും ചായപ്പീടിക ടെ അ വ ടെം എത്തീപ്പം എല്ലാരും “കുറുക്കൻ ക ടി യൻ ന്നും വിളിക്ക്യ, നീയ്യങ്ക ടാ അതോ കുറുക്കൻ ങ്കടാ കടിച്ചത് ന്ന് നാരണ പ്പൻ്റെ ചോദ്യം. കുറുക്കൻ അടിയനെയാണു് കടിച്ചത്, – അപ്പൊ നീയ്കുറ്ക്കൻ കടിയൻ തന്നാണ്. കുറുക്കൻ കടിച്ചേന് പരിഹാരം ചോദിച്ചാൽ കിട്ടുമെന്നു് ആരോ പറഞ്ഞു പിടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവിടുത്തെ മാട്ടത്തിൽ നിന്ന് വന്ന കുറ്റക്കനാണ് കടിച്ചത് – എന്തെങ്കിലും തരണമെന്നു പറയുന്നതിനു മുമ്പു് അച്ഛൻ പുറത്തളത്തിൽ പോയി പൈസ എടുത്തു കൊടുത്തു. പൈസ വാങ്ങി പോയി. ഏയ് അവൻ പോയോ?നാരണപ്പൻ അച്ഛനോടായി ചോദിച്ചു: ആര് – അച്ഛൻ അങ്ങോട്ട്. ആ കുറുക്കൻ കടിയനേ ‘

ഭാഗം 35

ഒരു ദിവസം വെളുപ്പിന് 4 മണിക്കോ മറ്റോ ആകണം ഇല്ലത്തെ വളപ്പിൽ വാഴയില മോഷണം; രാവിലെ ശങ്കരേശൻ വന്നപ്പോഴാണ് മനസ്സിലായത്‌. ഏതാണ്ട് നൂറു ഇലയോളം മുറിച്ചിട്ടുണ്ടാകും. ഒരാൾ ഒറ്റക്കാകില്ല. വളപ്പിൽ കയറിയത് വടക്കുഭാഗം വേലി പൊളിച്ചാണ്. പലരും അന്യേഷിച്ചു വരാൻ തുടങ്ങി. പടിഞ്ഞാറേ ലെ ചെറിയ കൃഷ്ണനും വന്നു. നാട്ടിൽ നടക്കുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങളും അച്ഛൻ കൃഷ്ണൻ വഴിയാണ് അറിയാറുള്ളത്.ചുരുക്കത്തിൽ CID പണിയിൽ കൃഷ്ണനെ കഴിച്ചേ വേറെ ആളുള്ളൂ’ ആകാശത്തു നിന്നും പല കേസുകളുടെയും തെളിവു് ശേഖരിക്കാൻ കൃഷ്ണനു മാത്രമേ കഴിയൂ. പാരമ്പര്യമായി ചെത്തുകാരനായതിനാൽ പനയുടെ മുകളിൽ ഇരുന്നാൽ പലതും കണ്ടു പിടിക്കാൻ കഴിയും. പിറ്റേന്നു രാവിലെ പ്രതി ഇല്ലത്തെത്തി. വല്ല്യ മ്പ്രാൻ്റെ കാലു പിടിച്ച് മാപ്പു പറയാൻ വന്നതാണ്.ഉച്ചത്തിൽ ശാസിച്ചു രാമൻ നായർ എന്ന പ്രതിയെ അച്ഛൻ ഉന്തി ഉന്തി പടിപ്പുറത്തേക്കാക്കി. കൈ മൂന്നാലു പ്രാവശ്യം ഓങ്ങി. അടിച്ചില്ല. ഓരോ ഓങ്ങലിലും പ്രതി ചൂളിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ഇതെല്ലാം കണ്ടും കേട്ടും പടിപ്പുറത്തു നിന്നിരുന്ന മണ്ണാൻ രാമൻ – നായരോടായി പറഞ്ഞു. ങ്ങളെന്തിനാന്നും ഈ പണിക്കു പോയേ. നാറീല്ലേപ്പ: ” തിന്നാൻ തരണകയ്യിനു് അടിക്കാനും അധികാര ണ്ട് ” ഞാൻ ഗോപാലൻ നായരടെ പീടേല് ക്ക് ചായക്കു പോക്വാ “പോരാണ്ടോ ങ്ങള്. രണ്ടു പേരും ഇടവഴീക്കൂടെ തെക്കോട്ടു പോയി. മങ്ങാട്ടെ ഗോപാലൻ നായരുടെ ചായക്കടയിൽ രാവിലെ നല്ല തിരക്കുണ്ടാകും. പത്തോ ഇരുപത്തഞ്ചോ പേരുണ്ടാകും.രാവിലെ പേപ്പർ വായന, രാഷ്ട്രീയ ചർച്ച ‘കുഞ്ഞപ്പൻ സ്ഥിരമായി രണ്ടു നേരവും അവിടെയുണ്ടാകും. മങ്ങാട്ട് ഗോപാലൻ നായർക്കു ശേഷം കള്ള്യാത്തെ ഗോപാലൻ നായരാണ് പിടിക നടത്തി യി രു ന്നത്.ഗോപാലൻ നായർ പാറോതിപ്പെണ്ണിൻ്റെ മകനാണ്.മഡ്ര, സിൽവ ലിയ ഒരു ഹോട്ടലിലെ മാനേജരാണ്. കമ്മ്യുണിസ്റ്റ് പാർട്ടി പ്രവർത്തനം ഉണ്ടായിരുന്നു. മാസം മാസം നാട്ടിലേക്കു വരുമ്പോൾ ഇല്ലത്തു വരുംകുട്ടികൾക്ക് ബിസ്ക്കറ്റ് കൊണ്ടുവന്നു തരും’ നാരായണപ്പൻ അമ്പലത്തിലെ ശാന്തിയും, രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനവും ഒരുമിച്ചു കൊണ്ടുപോയിരുന്നു. അമ്പലക്കുളത്തിൻ്റെ പടിഞ്ഞാറു ഭഗം നിറയെ കുറ്റിക്കാടും പൊന്തയും ആണ്. അത്യാവശ്യം പടു മരങ്ങളുമുണ്ട്.കനത്ത കാറ്റും മഴയും ഉണ്ടായതിനെ തുടർന്ന് ഒന്നു രണ്ടു മരങ്ങൾ നിലംപൊത്തി ‘ അമ്പലത്തിലെ കാവൽക്കാരൻ മിനിസലായി ശങ്കുണ്ണ്യാര് ഇല്ലത്ത് വന്ന് വിവരം പറഞ്ഞു. ” ആ വിറക് അമ്പലത്തിലേക്കാവശ്യമുണ്ടെന്നും ആരെയെങ്കിലും കൂട്ടി അതവിടെ നിന്നും മാറ്റണമെന്ന് ശങ്കുണ്ണ്യാരെ ഏല്പിച്ചു.ശങ്കുണ്ണ്യാര് ആരുമായി സംസാരിക്കുമ്പഴും മിനി സിലായ്യോ? എന്ന് ഒന്നിൽ കൂടുതൽ തവണ ചോദിക്കും -അങ്ങിനെയാണ് മിനി സി ലാ യി എന്ന പേർ വന്നത്. ഉള്ള നൂരിൽ നിന്നും വിറകുണ്ടാക്കി കൊണ്ടുപോകാൻ വന്ന മാപ്പിളക്കുട്ടികൾ അമ്പലപ്പറമ്പിലെ വിറക് വെട്ടി കെട്ടുകളാക്കി വെച്ചു. കൊണ്ടു പോകാൻ നേരത്ത് ” അവിടെ ഇട്ടു പോടാ ” എന്നാക്രോശിച്ച് പൂണൂൽ ധാരിയായ ഒരു കറുത്ത രൂപം അവരെ പേടിപ്പിച്ചു വിട്ടു ‘ഒന്നു രണ്ടാൾക്ക് നല്ല പെട യും കിട്ടി. ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സാണെന്നാണ് ശങ്കണ്ണിന്നായരും പറഞ്ഞത്. മൂപ്പർ ഇടക്ക് കാണാറുണ്ടത്രേ. മറ്റു പലരും ഈ ബ്രഹ്മ ക്ഷസ്സിനെ കണ്ടിട്ടുണ്ട്. നിലം തൊടാതെയുള്ള നടത്തം. വടക്കുനിന്നും വന്ന് മൊടവന്നൂർ വലം വെച്ച് അമ്പലം വഴി തിരിച്ചു പോകുന്നത് ഞാൻ പലപ്പോഴും കണ്ടിട്ടുണ്ട് …. മിനി സി ലാ യോ” അച്ഛൻ പലപ്പോഴും രാത്രി 11 മണി 12 മണി സമയങ്ങളിൽ ഇല്ലത്തേക്കു വരുമ്പോൾ ഇല്ലം വരെ ഈ ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സു് അച്ഛൻ്റെ കൂടെ ഉണ്ടാകാറുണ്ടെന്ന് ചെറിയ കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞ് അറിയാം. ഇപ്പോഴും ആ ബ്രഹ്മരക്ഷസ് അവിടെയെല്ലാം ചുറ്റി നടക്കുന്നുണ്ടത്രേ.

ഭാഗം 34

നമ്മുടെ ഇല്ലത്തിൻ്റെ പടിഞ്ഞാറാണ് ഷാരം.അവിടത്തെ ശിവരാമ പിഷാരടിക്ക് മേഴത്തുർ പോസ്റ്റാഫീസിലാണ് ജോലി._ രാവിലെ അമ്പലത്തിലെ കഴകവും. നാട്ടുകാരടെ ഇടയിൽ നല്ലൊരു സഹൃദയനുമാണയാൾ. മിക്കവാറും ദിവസങ്ങളിൽ വൈകുന്നേരം ല്ലത്തു വരും. നാട്ടുവർത്തമാനങ്ങൾ പങ്കുവെക്കാൻ തീരെ പ്രതീക്ഷിക്കാതെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ മരണം. ഷാര ഇള്ളവർക്ക് പെല യാ യി. കഴകത്തിനു മേഴത്തൂരുള്ള ഒരു വാരിയരാണ്. സംസാരിച്ചാൽ ഒന്നും മനസ്സിലാകില്ല തലക്കും നല്ല സുഖമില്ലാത്ത ആളാണ്. എല്ലാവരും കളിയാക്കും.രാവിലെ അമ്പലത്തിലേക്കു പോരുമ്പോൾ ഉച്ചക്കുള്ള ചോറും കൊണ്ടുവരും -പത്തായപ്പുരയുടെ കോലായിലാണവി ശ്രമം. ഒന്നകണ്ടാൽ അതിൻ്റെ എല്ലാ കാര്യവും അയാൾക്കറിയണം. ഉച്ചക്ക് കോലായിൽ ഇട്ടിട്ടുള്ള മഞ്ചപ്പുറ ത്തു കിടന്ന് മയങ്ങും. മങ്ങാട്ടെ ഗോപാലകൃഷ്ണൻ തുടങ്ങി ചില കുട്ടികൾ മണ്ണുവാരി എറിഞ്ഞോടും.വാരിയർ ശുണ്ഠിയെടുത്ത് അവരുടെ പിന്നിൽ ഓടും.” പോ ചാപ്‌ടന്ന് – പോ ചാപ്ടന്ന് ” എന്നു പറഞ്ഞ് അവരെ ആട്ടിയോടിക്കും. (പോടാബ്ട്ന്ന്) എന്നാണു പറയുന്നത്.ഈ കച്ചിചെന്നാ ങ്ങനെ” (ഈ കട്ടിലെന്താ ങ്ങനെ എന്നു ഞങ്ങളോടു ചോദിച്ച ) കട്ടിലല്ലാത് – മഞ്ചയാണ് എന്നു പറഞ്ഞു മനസ്സിലാക്കി. നെല്ലിട്ടു വെക്കുന്നതിനുള്ളതാണ്. കായ പഴുപ്പിടാനും ഉപയോഗിക്കും’ – കാളത്തേക്കിൻ്റെ കൊട്ടയും,തുമ്പിയും പടിഞ്ഞാറെ അറ്റത്ത് തൂക്കിയതു കണ്ട് “അ ചെഞ്ചാ”-ഇത്തവണത്തെ ചോദ്യം ശങ്കരേശ നോടായാണ്. എന്തിനാ വാരരുട്ട്യേ നിങ്ങളിപ്പതക്കറിയണ്- മാല കെട്യാ പോരേ – ” ഇച്ച് പ്പചറിയണം”വാരിയർ വാശി പിടിച്ചു. “ഇയ്യെങ്കി ഞാപ്പോടും.” ശങ്കരേശന് പേട്യാ യി ‘ഓടിപ്പോയാൽ കഴകം മുട്ടും ന്നാ ശരി പറഞ്ഞു തരാം .കാളത്തേക്കിനുള്ള കൊട്ടയും, തുമ്പിയുമാണത്. രണ്ടു കാളകളെ നുകത്തിൽ പൂട്ടി കെട്ടിവലിപ്പിച്ചാണ് വെള്ളം തേവുന്നത്.വാരിയർക്ക് സന്തോഷമായി. ഇടക്ക് സുജാതയും, സതിയും പത്തായപ്പുരയിലേക്ക് വന്നു. ഏ ചാഈ കുച്ചോള്?- വാരിയർ തിരക്കി.അനീ ത്തിമാരാണ്. എഞ്ചാ പേയ്? അടുത്ത ചോദ്യം. സുജാത, സതി രണ്ടു പേരും അവനവൻ്റെ പേർ പറഞ്ഞു.വാരിയർക്കു് ചെവി കുറച്ചു പതുക്കെയാണ്.”ങേഎഞ്ച് “സുജാത ,സതി ഉറക്കെ പറഞ്ഞു.വാരിയർക്ക് ചിരി വന്നു മുഖം കൊണ്ട് കോമാളി കാണിച്ചു എന്താ വാരരുട്ട്യേ – പേര് പറ റീല്ലേ – ശങ്കരേശൻ്റെ ചോദ്യം. “ഇപ്പച്ച കുച്ചോക്ക് സുച- ചോചന്നൊ ക്യാ പേച്”വാരിയർ ചിരിച്ചു തോറ്റു അതു കണ്ട ഞങ്ങളൂം ‘.

കാളത്തേക്കിൻ്റെ വിഷയം പറഞ്ഞപ്പോഴാണ് അയ്യപ്പൻ്റെ മരണശേഷം പൈക്കളെ മേയ്ക്കുന്ന ജോലികരിക്കയുടെ മകൻ ശങ്കരനാണ് ചെയ്തു വന്നിരുന്നത്.നല്ല പാട്ടുകാരൻ കൂടിയാണ് ശങ്കരൻ.കരിക്കക്ക് ഒരു അബദ്ധം പറ്റി.ഒടുക്കം ഉണ്ടായ മകനും ശങ്കരൻ എന്നു പേരിട്ടു.ഇട്ട സ്ഥിതിക്ക് മാറ്റാൻ പറ്റില്ലാന്നാണു് മൂപ്പൻ്റെ അഭിപ്രായം. അപ്പൊ വല്ല്യ ശങ്കരൻ, ചെറിയ ശങ്കരൻ എന്നാക്കി നാട്ടുകാർ. മൂന്നു കൊല്ലം കഴിഞ്ഞപ്പവലിയ ശങ്കരൻ കണ്ണൂർ ക്ക് പോയി. പകരം മരിച്ച അയ്യപ്പൻ്റെ അനുജൻ കുഞ്ഞനായി പണിക്ക്. കുഞ്ഞൻ വളരെ വിശ്വസ്ഥനും ആത്മാർത്ഥതയുള്ളവനുമാണ്. സന്ധ്യയായാൽ മിന്നുങ്ങുന്ന സ്വഭാവമുണ്ടായിരുന്നു – ഒരു ദിവസം രാത്രി ഇല്ലത്തെ കുളത്തിൽ വീണു മരിച്ചു.(2003) ൽ –

ഭാഗം 33

വലിയേട്ടൻ്റെ വേളിയ്ക്കു മുമ്പായി സംഭവിച്ച അനിയൻ സതീശൻ്റെ വേർപാട് ഞങ്ങളെയെല്ലാം വല്ലാതെ അസ്വസ്ഥരാക്കി. 96 % മാർക്കോടെ SSLC പാസ്സായി.മാർക്ക് ബുക്ക് വാങ്ങുന്ന സമയത്താണ് ബോധക്ഷയം ഉണ്ടായത്. ആശുപത്രിയിലെത്തിച്ചെങ്കിലും രക്ഷപെടാനായില്ല അന്നു രാവിലെ 10 മണിക്ക് വലിയ അമ്മ വിളമ്പിക്കൊടുത്ത ചോറ് – വെളിച്ചെണ്ണയും, ചുട്ട പപ്പടവും, പുളിങ്ങയും ചേത്ത്‌ കഴിച്ചാണു് സ്കൂളിൽ പോയത്.( സതീശൻ്റെ ഫാവ റേറ്റ് ഫുഡു് ) ‘സ്വതവേ ഏതു ഭക്ഷണവും ധാരാളം കഴിക്കുന്ന പ്രകൃതിയാണ്. അത്യാവശ്യം വായന ശീലം, എഴുത്ത്, ചിത്രം വര, പാട്ട് എല്ലാം ഒറ്റക്കിരുന്ന് സ്വയം ആസ്വദിക്കുന്ന സ്വഭാവം പലപ്പോഴും കോണിപ്പടിയിലിരുന്ന് പാടാറുണ്ട്. വൃത്തിയുടെ കാര്യത്തിൽ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു.അധികം ആളുകളായി കൂട്ടുകൂട്ടുന്ന സ്വഭാവം ഉണ്ടായിരുന്നില്ല’ ഐഎഎസു് എടുത്ത് കലക്ടറാകണം എന്ന മോഹം കൊണ്ടു നടന്നിരുന്നു. എന്തു ചെയ്യാംകാലത്തിൻ്റെ ഒരു വികൃതി;

വലിയ അമ്മയ്ക്ക് കുറെ കാലം ഇതന്നെയാണ് പറയാനുണ്ടായിരുന്നത്. ഞങ്ങൾ കുട്ടികളെ അത്രയും സ്നേഹിച്ചാണ് വളർത്തിയത്.
ഞങ്ങൾക്കെല്ലാവർക്കും രാത്രി ഭക്ഷണം കഴിഞ്ഞാൽ ഓരോ ഗ്ലാസു് പാലുണ്ട്. താഴത്തെ മച്ചിൽ ആണ് സൂക്ഷിച്ച .എത്ര ആൾ തിരക്കുണ്ടായാലും ഞങ്ങളെ ഓരോരുത്തരെ വേറെ വേറെ വിളിച്ചു വരുത്തി പാൽ തന്നിരുന്നു. ഏത് ഇല്ലങ്ങളിൽ പോയാലും ഞങ്ങളെ പറ്റി നല്ല അഭിപ്രായങ്ങൾ തട്ടിവിടാൻ ഒരു മടിയും കാണിച്ചില്ല കാലചക്രം ഉരുണ്ടു നീങ്ങി. വീണ് തുടയെല്ല പൊട്ടി ഓപ്പറേഷൻ കഴിഞ്ഞ് ഏഴു മാസം കഴിഞ്ഞ് മരണം സംഭവിച്ചു’വലിയേട്ടൻ്റ അടുത്തായിരുന്നു. 13-7-2000-സംസ്കാരം ഇവിടെ ഇല്ല വളപ്പിൽ ആയിരുന്നു.

വലിയ അമ്മയെ സ്മരിക്കുമ്പോൾ തൃശ്ശൂര് കാഴ്ചബംഗ്ലാവിലെ “മണിയൻ നരി “യാണാദ്യം മനസ്സിൽ വരിക.അതിപ്പൊ എഴുതണോ എഴുതാം അല്ലേ ചെറ്യേ ട്ടാ.ന്നാ കേട്ടോളിൻ